چقدر ضد یخ در پراید بریزیم؟

چه مقدار ضد یخ در رادیاتور پراید بریزیم؟

خواندن این مطلب 9 دقیقه زمان میبرد

چقدر ضد یخ در پراید بریزیم؟، پراید با اینکه خودرویی ساده و مقاوم به نظر می‌رسد، اما یکی از حساس‌ترین موتورهای ایرانی را نسبت به سیستم خنک‌کننده دارد. فقط یک لیتر کمبود ضد یخ یا استفاده از نسبت اشتباه می‌تواند در کمتر از نیم ساعت واشر سرسیلندر را بسوزاند و هزینه ۱۵ تا ۲۵ میلیون تومانی روی دستتان بگذارد.

ظرفیت سیستم خنک‌کننده پراید فقط حدود ۶ لیتر است، یعنی حتی ۵۰۰ سی‌سی اشتباه هم تأثیر خیلی زیادی دارد. در این مقاله به زبان کاملاً ساده و عملی به شما می‌گوییم دقیقاً چند لیتر ضد یخ باید بخرید، چه نسبتی بریزید، چطور هواگیری کنید و از کدام برندها استفاده کنید تا موتور پرایدتان تا آخرین روز عمرش جوش نیاورد و واشر نسوزاند.

فهرست مطالب:

چقدر ضد یخ در پراید بریزیم؟
اشتباهات رایج ایرانی‌ها هنگام ریختن ضد یخ در پراید و عواقب سنگین آن‌ها
بهترین ضد یخ‌های موجود در بازار ایران برای پراید + نکات خرید و نگهداری طولانی‌مدت

چقدر ضد یخ در پراید بریزیم؟

پراید یکی از پرفروش‌ترین و بادوام‌ترین خودروهای ایران است، اما سیستم خنک‌کننده آن بسیار حساس است و اشتباه در مقدار یا نوع ضد یخ می‌تواند به سرعت باعث سوختن واشر سرسیلندر، خرابی واترپمپ یا حتی یاتاقان زدن موتور شود. ظرفیت کل سیستم خنک‌کننده پراید (از رادیاتور تا بلوک موتور و بخاری) در همه مدل‌ها تقریباً یکسان است، اما مقدار واقعی ضد یخ خالص که باید بریزید به چند عامل بستگی دارد.

ظرفیت دقیق سیستم خنک‌کننده پراید چقدر است؟

پراید صبا، ۱۳۱، ۱۳۲، ۱۴۱، ۱۱۱ و حتی نسیم و صبا۲: حدود ۵٫۸ تا ۶٫۲ لیتر (بسته به وجود یا نبود کولر)
پراید یورو ۴ (موتور M15): دقیقاً ۶ لیتر
پراید دوگانه‌سوز کارخانه‌ای: ۶٫۳ تا ۶٫۵ لیتر (به خاطر منبع انبساط بزرگ‌تر)

بنابراین وقتی سیستم کاملاً خالی باشد (مثلاً بعد از شستشوی کامل یا تعویض رادیاتور) باید حدود ۶ لیتر مایع خنک‌کننده (ضد یخ رقیق‌شده + آب مقطر) داخل آن بریزید.

چه نسبتی از این ۶ لیتر باید ضد یخ خالص باشد؟

این مهم‌ترین بخش ماجراست و به دمای شهر شما بستگی دارد:

۱. مناطق معتدل (تهران، اصفهان، شیراز، مشهد، تبریز بهار و پاییز) نسبت استاندارد و توصیه‌شده سایپا: ۵۰٪ ضد یخ + ۵۰٪ آب مقطر → یعنی حدود ۳ تا ۳٫۲ لیتر ضد یخ خالص نیاز دارید.

۲. مناطق خیلی سرد (اردبیل، سراب، زنجان، شهرکرد، همدان زمستان) نسبت ۶۰٪ ضد یخ + ۴۰٪ آب مقطر (حفاظت تا منفی ۵۲ درجه) → حدود ۳٫۶ تا ۳٫۸ لیتر ضد یخ خالص

۳. مناطق خیلی گرم (اهواز، بندرعباس، بوشهر، یزد، کرمان تابستان) باز هم ۵۰٪ کافي است، چون بیشتر از آن نقطه جوش را بیش از حد بالا نمی‌برد و فقط هزینه را افزایش می‌دهد → همچنان ۳ تا ۳٫۲ لیتر

نکته طلایی: هرگز بیش از ۶۵٪ ضد یخ نریزید! چون ظرفیت انتقال حرارت مایع کاهش پیدا می‌کند و موتور در تابستان داغ‌تر کار می‌کند.

چطور بفهمیم الان چقدر ضد یخ کم داریم؟ (روش عملی بدون تخلیه کامل)

موتور را کاملاً سرد کنید (صبح زود بهترین زمان است)
درب رادیاتور را باز کنید و سطح مایع را ببینید
اگر زیر خط MIN مخزن انبساط است، معمولاً ۵۰۰ سی‌سی تا ۱ لیتر کم دارد
یک لیوان ضد یخ رقیق‌شده (۵۰٪ ضد یخ + ۵۰٪ آب مقطر) آماده کنید و کم‌کم اضافه کنید تا به خط MAX برسد
اگر رنگ مایع قهوه‌ای یا زنگ‌زده است، حتماً کل سیستم را تخلیه و با ضد یخ جدید پر کنید

روش صحیح پر کردن ضد یخ در پراید (گام به گام)

۱. موتور کاملاً سرد باشد (حداقل ۵–۶ ساعت خاموش) ۲. زیر رادیاتور شیلنگ تخلیه را باز کنید یا پیچ تخلیه را شل کنید تا همه مایع قدیمی خارج شود ۳. شیلنگ‌های بخاری را هم باز کنید تا هوا کاملاً خارج شود ۴. درب رادیاتور و مخزن انبساط را باز بگذارید ۵. ابتدا ۳ لیتر از مخلوط آماده‌شده (۵۰٪ یا ۶۰٪) بریزید ۶. موتور را روشن کنید و ۵–۱۰ دقیقه درجا کار کند تا ترموستات باز شود و هواگیری کامل انجام شود ۷. خاموش کنید، ۱۰ دقیقه صبر کنید، دوباره سطح را چک کنید و تا خط MAX پر کنید ۸. درب رادیاتور را ببندید و یک دور کوتاه بزنید، بعد از سرد شدن دوباره سطح مخزن را چک کنید

نتیجه‌گیری و مقدار دقیق پیشنهادی برای اکثر مالکان پراید در ایران

برای ۹۵٪ پرایدها در شهرهای ایران بهترین و ایمن‌ترین مقدار: ۳ تا ۳٫۲ لیتر ضد یخ روغنی (سبز یا آبی) + ۳ تا ۳ لیتر آب مقطر این ترکیب هم در زمستان تا منفی ۳۷ درجه محافظت می‌کند و هم در تابستان نقطه جوش را تا ۱۰۸–۱۱۰ درجه بالا می‌برد و کاملاً با موتور X100 و M15 سازگار است.

اگر فقط می‌خواهید کمبود را جبران کنید، یک گالن ۴ لیتری ضد یخ روغنی بخرید، نصفش را با نصف آب مقطر مخلوط کنید و به تدریج اضافه کنید تا به سطح درست برسد. با این روش ساده، موتور پراید شما تا ۲۰۰ هزار کیلومتر هم بدون مشکل جوش می‌آورد و واشر نمی‌سوزد.

اشتباهات رایج ایرانی‌ها هنگام ریختن ضد یخ در پراید و عواقب سنگین آن‌ها

هر سال هزاران موتور پراید در ایران به خاطر چند اشتباه ساده در ضد یخ اورهال می‌شود یا واشر سرسیلندر می‌سوزاند. این اشتباهات آن‌قدر تکراری و رایج هستند که مکانیک‌ها دیگر حتی تعجب نمی‌کنند و مستقیم می‌روند سراغ تعویض واشر یا واترپمپ.

استفاده از آب شیر معمولی به جای آب مقطر

۹۰ درصد مالکان پراید وقتی ضد یخ تمام می‌شود، مستقیم آب شیر را داخل رادیاتور یا مخزن انبساط می‌ریزند. آب شیر تهران، اصفهان، اهواز و اکثر شهرها املاح کلسیم و منیزیم بسیار بالایی دارد. همین املاح با ضد یخ واکنش می‌دهند و رسوب سفیدرنگ (مثل جرم کتری) در کانال‌های بلوک و رادیاتور می‌سازند. بعد از ۶–۱۲ ماه این رسوب‌ها مسیر گردش آب را تنگ می‌کنند، موتور درجا جوش می‌آورد و واشر می‌سوزد. هزینه تعمیر: ۸ تا ۱۸ میلیون تومان.

ریختن ضد یخ خالص ۱۰۰ درصد بدون رقیق کردن

خیلی از رانندگان فکر می‌کنند «هرچه ضد یخ بیشتر، بهتر!» و یک گالن ۴ لیتری را خالی می‌کنند توی رادیاتور. ضد یخ خالص انتقال حرارت بسیار ضعیف‌تری نسبت به مخلوط ۵۰٪ دارد، نقطه جوشش پایین‌تر می‌آید و در تابستان موتور خیلی زودتر داغ می‌کند. نتیجه؟ یاتاقان زدن یا ترک خوردن سرسیلندر. این اشتباه مخصوصاً در پراید دوگانه‌سوز که موتور داغ‌تری دارد، مرگبار است.

مخلوط کردن ضد یخ سبز با قرمز یا برعکس

تعداد زیادی پراید قدیمی را با ضد یخ قرمز «به‌روز» می‌کنند بدون اینکه سیستم را کامل شستشو دهند. بعد از چند ماه رسوب ژله‌ای قهوه‌ای تمام مجراها را می‌بندد، ترموستات گیر می‌کند و آمپر یک‌دفعه می‌رود بالا. مکانیک‌ها می‌گویند حداقل هفته‌ای ۲–۳ پراید فقط به خاطر همین اشتباه برای تعویض رادیاتور و واترپمپ می‌آورند.

پر کردن تا لبریز مخزن انبساط و نبستن درست درب رادیاتور

وقتی مخزن انبساط را تا بالای گردن پر می‌کنند، با گرم شدن موتور مایع منبسط می‌شود و از سوپاپ درب رادیاتور بیرون می‌زند. بعد از چند بار این اتفاق، سطح واقعی مایع پایین می‌آید و هوا وارد سیستم می‌شود. هواگیری ناقص = سوختن واشر سرسیلندر در کمتر از یک ماه.

فراموش کردن هواگیری کامل بعد از پر کردن

بیشتر افراد ضد یخ را می‌ریزند، موتور را روشن می‌کنند و می‌روند. در پراید به خاطر شکل خاص بلوک موتور، همیشه یک کیسه هوا در پشت سیلندر ۴ می‌ماند. این کیسه هوا باعث می‌شود آن قسمت از موتور خنک نشود و سرسیلندر ترک بخورد. راه درست: حداقل ۱۵–۲۰ دقیقه درجا کار کردن + باز و بسته کردن چندباره شیلنگ بخاری + بالا بردن جلوی ماشین.

بهترین ضد یخ‌های موجود در بازار ایران برای پراید + نکات خرید و نگهداری طولانی‌مدت

با توجه به اینکه پراید فقط و فقط با ضد یخ روغنی (IAT) سازگار است، انتخاب یک ضد یخ باکیفیت و اصل می‌تواند عمر موتور را تا دو برابر افزایش دهد.

ضد یخ‌های ایرانی خوب و مطمئن برای پراید

بهران پلار، ایساکو سبز، کاسپین سبز، نفت پارس سوپر پلار و فیروزگام گام برتر (سبز) جزو بهترین گزینه‌های داخلی هستند. همه این‌ها استاندارد IAT دارند، سیلیکات و فسفات مناسب موتور پراید دارند و تا منفی ۳۷ درجه با نسبت ۵۰٪ محافظت می‌کنند. قیمت گالن ۴ لیتری در سال ۱۴۰۴ حدود ۲۲۰ تا ۳۲۰ هزار تومان است که کاملاً به‌صرفه است.

ضد یخ‌های خارجی که در ایران پیدا می‌شوند

توتال کوولف قرمز (اشتباه نخرید، فقط مدل سبز قدیمی آن برای پراید مناسب است)، لیکوی مولی سبز، کاسترول سبز قدیمی و پرولوب آلمانی سبز از بهترین وارداتی‌ها هستند. این‌ها معمولاً ۷۰۰ هزار تا ۱٫۲ میلیون تومان قیمت دارند و کیفیتشان عالی است، ولی برای اکثر رانندگان پراید لازم نیست این‌قدر هزینه کنند.

نشانه‌های ضد یخ تقلبی که نباید بخرید

رنگ خیلی جیغ و غیرطبیعی، بوی تند آمونیاک، کف کردن زیاد هنگام تکان دادن، قیمت خیلی پایین (زیر ۱۵۰ هزار تومان برای ۴ لیتر)، نداشتن هولوگرام و تاریخ تولید و انقضا. این تقلبی‌ها معمولاً فقط اتیلن گلیکول رقیق‌شده با رنگ هستند و هیچ افزودنی ضدخوردگی ندارند. بعد از ۶ ماه رادیاتور پراید پر از زنگار می‌شود.

برنامه نگهداری ایده‌آل برای سیستم خنک‌کننده پراید

هر ۶ ماه یک‌بار سطح مخزن انبساط را چک کنید. هر ۲ سال یا حداکثر ۵۰ هزار کیلومتر کل ضد یخ را کامل تعویض کنید (حتی اگر هنوز شفاف باشد). هر سال تسمه تایم و واترپمپ را بررسی کنید چون خرابی واترپمپ شایع‌ترین علت جوش آوردن پراید است. در تابستان اگر آمپر کمی بالا می‌رود، یک بطری آب مقطر + ۲۰۰ سی‌سی ضد یخ همراه داشته باشید و سریع جبران کنید.

با رعایت همین نکات ساده، پراید شما تا ۴۰۰–۵۰۰ هزار کیلومتر هم بدون اورهال و سوختن واشر کار می‌کند. خیلی از تاکسی‌های پراید در تهران و شهرستان‌ها با همین روش به کارکردهای بالای ۶۰۰ هزار کیلومتر رسیده‌اند و هنوز موتورشان سالم است.

۱۰ پرسش متداول درباره مقدار و نحوه ریختن ضد یخ در پراید

ظرفیت دقیق سیستم خنک‌کننده پراید چقدر است؟

در همه مدل‌های پراید (۱۳۱، ۱۳۲، ۱۱۱، صبا، یورو۴ و دوگانه‌سوز) بین ۵٫۸ تا ۶٫۵ لیتر است؛ معمولاً ۶ لیتر در نظر بگیرید.

چند لیتر ضد یخ خالص باید برای پراید بخرم؟

برای پر کردن کامل از صفر: ۳ تا ۳٫۲ لیتر ضد یخ خالص + بقیه آب مقطر (نسبت ۵۰-۵۰). یک گالن ۴ لیتری کافي و حتی اضافه هم می‌آورد.

برای شهرهای سرد مثل اردبیل چقدر ضد یخ بریزم؟

۳٫۶ تا ۳٫۸ لیتر ضد یخ خالص + ۲٫۴ لیتر آب مقطر (نسبت ۶۰-۴۰) تا منفی ۵۲ درجه محافظت می‌کند.

می‌توانم فقط ضد یخ خالص بریزم بدون آب؟

هرگز! ضد یخ ۱۰۰٪ خالص انتقال حرارت را کم می‌کند و موتور در تابستان جوش می‌آورد یا یاتاقان می‌زند.

اگر فقط کمی کم داشته باشد چقدر بریزم؟

مخلوط آماده (۵۰٪ ضد یخ + ۵۰٪ آب مقطر) درست کنید و کم‌کم اضافه کنید تا به خط MAX مخزن انبساط برسد؛ معمولاً ۳۰۰ تا ۸۰۰ سی‌سی کافی است.

چرا نباید از آب شیر معمولی استفاده کنیم؟

املاح و کلر آب شیر با ضد یخ رسوب می‌سازد و کانال‌های بلوک و رادیاتور را می‌بندد؛ فقط آب مقطر یا آب جوشیده سردشده بدون املاح مجاز است.

پراید چه نوع ضد یخی می‌خواهد؟ سبز یا قرمز؟

فقط و فقط ضد یخ روغنی سبز یا آبی (IAT). ضد یخ قرمز اسیدی برای پراید ممنوع است و باعث رسوب ژله‌ای و خرابی سریع می‌شود.

هر چند وقت یک‌بار باید ضد یخ پراید را عوض کنم؟

حداکثر هر ۲ سال یا ۵۰ هزار کیلومتر، حتی اگر رنگش هنوز خوب باشد.

چطور هواگیری درست انجام بدهم که واشر نسوزد؟

بعد از ریختن ضد یخ، شیلنگ‌های بخاری را باز کنید، موتور را ۱۵–۲۰ دقیقه درجا کار بدهید، جلوی ماشین را بالا ببرید و چند بار گاز بدهید تا هوا کاملاً خارج شود.