ضد یخ مناسب ام وی ام 315 چیست؟

خواندن این مطلب 8 دقیقه زمان میبرد

ضد یخ مناسب ام وی ام 315 چیست؟، ام وی ام ۳۱۵ یکی از پرفروش‌ترین خودروهای هاچبک اقتصادی در ایران طی بیش از یک دهه بوده و هنوز هم هزاران دستگاه از آن در خیابان‌ها تردد می‌کنند. موتور ۱.۵ لیتری آلومینیومی این خودرو (SQR477F) بسیار حساس به نوع مایع خنک‌کننده است و استفاده از ضد یخ نامناسب یکی از شایع‌ترین دلایل جوش آوردن، ترکیدن واشر سرسیلندر، پوسیدگی واترپمپ و حتی اورهال کامل موتور در کارکردهای زیر ۱۵۰ هزار کیلومتر به شمار می‌رود.

در این مقاله به‌طور کامل و دقیق به شما می‌گوییم که چه ضد یخی واقعاً برای ۳۱۵ (چه دنده‌ای و چه اتوماتیک) مجاز و ایمن است، چرا ضد یخ اشتباه موتور را نابود می‌کند، کدام برندها در ایران بهترین عملکرد را دارند و چگونه باید تعویض و هواگیری را به‌درستی انجام دهید تا موتور شما تا ۳۰۰-۴۰۰ هزار کیلومتر بدون مشکل کار کند.

فهرست مطالب:

ضد یخ مناسب ام وی ام 315 چیست؟
چرا انتخاب ضد یخ اشتباه در MVM 315 می‌تواند موتور را نابود کند؟
روش صحیح تعویض ضد یخ در MVM 315 (دنده‌ای و اتوماتیک)

ضد یخ مناسب ام وی ام 315 چیست؟

ام وی ام ۳۱۵ (چه مدل دنده‌ای و چه مدل هاچبک اتوماتیک یا نیوفیس) از موتور ۱.۵ لیتری SQR477F (مشابه موتور TU5 پژو) استفاده می‌کند و سیستم خنک‌کاری آن دقیقاً مطابق با استانداردهای شرکت چری طراحی شده است. دفترچه راهنمای رسمی مدیران خودرو و توصیه‌های فنی چری، نوع ضد یخ مجاز برای این خودرو را به‌صورت شفاف مشخص کرده است.

مشخصات دقیق ضد یخ مجاز MVM 315

مشخصه	مدل دنده‌ای (315 قدیم و جدید)	مدل 315 پلاس اتوماتیک (315H)
سطح کیفیت	GLX 35 AM	GLX 35 AM Plus Automatic
نوع تکنولوژی	OAT (Organic Acid Technology)	OAT (ارگانیک اسید)
رنگ مجاز	سبز (Green)	سبز (Green)
پایه اصلی	اتیلن گلیکول (Ethylene Glycol) + GL1	اتیلن گلیکول + GL1
مواد افزودنی ممنوعه	سیلیکات، فسفات، بورات، نیتریت، آمین	همان موارد
نقطه انجماد	حداقل −۳۵ درجه سانتی‌گراد	حداقل −۳۵ درجه سانتی‌گراد
نسبت اختلاط پیشنهادی	۵۰٪ ضد یخ خالص + ۵۰٪ آب مقطر	۵۰٪ ضد یخ خالص + ۵۰٪ آب مقطر
حجم کل سیستم خنک‌کاری	حدود ۵ تا ۵.۳ لیتر	حدود ۶.۸ تا ۷ لیتر

برندها و محصولات تأیید شده و موجود در ایران (به‌روزر ۱۴۰۴/۱۴۰۵)

۱. بهران پولار (Behran Polar) سبز OAT – کاملاً سازگار، رنگ سبز، تکنولوژی OAT، نقطه انجماد −۳۸ درجه – پرفروش‌ترین و مطمئن‌ترین گزینه در حال حاضر

۲. پارس اکسیر OAT سبز (جدید) – تولید شرکت نفت پارس، مخصوص خودروهای چینی و کره‌ای، کاملاً مطابق با GLX 35 AM

۳. کاسترول Radicool SF-OAT سبز – وارداتی، گران‌تر اما کیفیت بسیار بالا

۴. توتال Glacelf Auto Supra سبز OAT – وارداتی، یکی از بهترین‌های دنیا

۵. لیکومولی Langzeit Kuhlerfrostschutz G12++ سبز (در صورت موجود بودن) – قابل استفاده ولی G12++ کمی بالاتر از استاندارد مورد نیاز است (اشکالی ندارد)

۶. فاکس سبز OAT (Fox Green Coolant) – تولید داخل با تکنولوژی آلمانی، قیمت مناسب و کیفیت قابل قبول

برندهایی که نباید استفاده کنید

ضد یخ‌های قرمز، صورتی، بنفش (G12+, G12++, G13)
ضد یخ‌های آبی سنتی (سیلیکاتی) مثل بهران محافظ، اسپندی، ایساکو آبی
ضد یخ‌های پایه پروپیلن گلیکول (معمولاً نارنجی یا بی‌رنگ)
هر ضد یخی که روی آن نوشته باشد HOAT یا Hybrid (ترکیبی)

نکات مهم هنگام خرید و تعویض

حتماً از نسبت ۵۰/۵۰ (نصف ضد یخ خالص + نصف آب مقطر) استفاده کنید.
برای مدل دنده‌ای حدود ۵ تا ۵.۵ لیتر مایع آماده (Coolant آماده مصرف) یا ۲.۵ تا ۳ لیتر ضد یخ خالص نیاز است.
برای مدل اتوماتیک (315 پلاس) حدود ۷ لیتر مایع آماده یا ۳.۵ لیتر ضد یخ خالص نیاز دارید.
هر ۴ سال یا ۸۰,۰۰۰ کیلومتر (هرکدام زودتر رسید) ضد یخ را کامل تعویض کنید.
هنگام تعویض، سیستم را با آب مقطر شستشو دهید تا رسوبات قدیمی خارج شود.

خلاصه توصیه خرید (به صرفه و مطمئن)

بهترین و در دسترس‌ترین گزینه در ایران در حال حاضر: بهران پولار سبز OAT (۴ لیتری یا گالنی) + آب مقطر مرغوب یا پارس اکسیر سبز OAT (جدیدترین محصول نفت پارس)

با رعایت این مشخصات، هیچ مشکلی برای واترپمپ، رادیاتور، سرسیلندر و اورینگ‌های سیستم خنک‌کاری MVM 315 پیش نمی‌آید و موتور در طولانی‌مدت سالم می‌ماند.

چرا انتخاب ضد یخ اشتباه در MVM 315 می‌تواند موتور را نابود کند؟

ام وی ام ۳۱۵ از موتور SQR477F بهره می‌برد که بلوک و سرسیلندر آن تماماً آلومینیومی است و واشر سرسیلندر نیز از نوع MLS چندلایه می‌باشد. این نوع طراحی بسیار حساس به پدیده کاویتاسیون (حباب‌زایی) و خوردگی گالوانیک است. ضد یخ‌های قدیمی سیلیکاتی یا هیبرید (HOAT) که در خودروهای ایران‌خودرو و سایپا استفاده می‌شدند، در این موتور چینی باعث ایجاد رسوبات سخت سیلیکاتی در کانال‌های آب سرسیلندر و اطراف سوپاپ‌ها می‌شوند و در کمتر از یک سال دمای موتور را بالا می‌برند.

پدیده کاویتاسیون و نقش OAT در جلوگیری از آن

وقتی پروانه واترپمپ با سرعت بالا می‌چرخد، در پشت پره‌ها فشار ناگهان افت می‌کند و حباب‌های بخار ایجاد می‌شود. این حباب‌ها هنگام برخورد به دیواره‌های آلومینیومی منفجر می‌شوند و مثل هزاران چکش ریز به فلز ضربه می‌زنند. در عرض چند ماه، حفره‌های میکروسکوپی روی پره‌های واترپمپ و دیواره‌های سرسیلندر ایجاد می‌شود که در زبان عامیانه به آن «خوردگی پوسیدگی واترپمپ» می‌گویند. افزودنی‌های ارگانیک اسید (OAT) موجود در ضد یخ سبز مخصوص ۳۱۵ دقیقاً یک لایه مولکولی بسیار نازک و محافظ روی سطح آلومینیوم تشکیل می‌دهند که از برخورد مستقیم حباب‌ها جلوگیری می‌کند. ضد یخ‌های سیلیکاتی این لایه را ندارند و حتی گاهی خود سیلیکات رسوب می‌کند و کاویتاسیون را تشدید می‌کند.

خوردگی گالوانیک و ترکیب فلزات مختلف در سیستم خنک‌کاری

در موتور ۳۱۵، بلوک و سرسیلندر آلومینیومی، رادیاتور از آلیاژ آلومینیوم با لوله‌های مسی-برنجی، واترپمپ با پره‌های استیل و بدنه آلومینیومی و واشرهای فولادی است. وقتی ضد یخ فاقد بازدارنده‌های ارگانیک مناسب باشد، بین این فلزات مختلف اختلاف پتانسیل الکتریکی ایجاد می‌شود و الکترون‌ها شروع به حرکت می‌کنند؛ نتیجه آن خوردگی سریع آلومینیوم و ایجاد سوراخ در رادیاتور و سرسیلندر است. در تعمیرگاه‌های مدیران خودرو بارها دیده شده که خودروهایی که با ضد یخ آبی یا قرمز پر شده‌اند، کمتر از ۱۰۰ هزار کیلومتر کارکرد، سرسیلندرشان ترک خورده یا واترپمپ کاملاً پوسیده است.

تجربه واقعی تعمیرکاران از سال ۱۳۹۱ تا ۱۴۰۴

تعمیرکارانی که از سال ۱۳۹۱ روی ۳۱۵ کار کرده‌اند گزارش می‌دهند که خودروهایی که از ابتدا با ضد یخ سبز OAT (بهران پولار یا کاسترول SF) کار کرده‌اند، حتی در ۳۰۰ هزار کیلومتر هم واترپمپ اصلی سالم است و کانال‌های آب سرسیلندر کاملاً تمیز است. در مقابل، خودروهایی که مالک برای صرفه‌جویی از ضد یخ آبی یک لیتری ۲۰ هزار تومانی استفاده کرده، معمولاً بین ۸۰ تا ۱۳۰ هزار کیلومتر نیاز به تعویض واترپمپ، ترموستات و حتی اورهال کامل سرسیلندر پیدا می‌کنند. هزینه این تعمیرات گاهی به ۴۵-۵۰ میلیون تومان در سال ۱۴۰۴ می‌رسد، در حالی که یک گالن ۴ لیتری بهران پولار سبز اصل فقط حدود ۸۵۰ هزار تا ۱ میلیون تومان است.

روش صحیح تعویض ضد یخ در MVM 315 (دنده‌ای و اتوماتیک)

تعویض ضد یخ در ۳۱۵ کار بسیار حساسی است و اگر به روش اشتباه انجام شود، حتی بهترین ضد یخ هم نمی‌تواند موتور را نجات دهد. متأسفانه بسیاری از تعویض روغنی‌ها این کار را به صورت سرسری انجام می‌دهند و بعد از یک سال مشتری دوباره با جوش آوردن موتور برمی‌گردد.

مرحله اول: تخلیه کامل سیستم و شستشوی دو مرحله‌ای

برای تخلیه کامل باید خودرو را روی سطح شیب‌دار قرار داد (جلو بالاتر) و شیر تخلیه رادیاتور پایین را باز کرد. سپس درب رادیاتور و درب منبع انبساط را باز گذاشت و حدود ۲۰ لیتر آب مقطر را به آرامی از رادیاتور ریخت تا تمام مایع قدیمی خارج شود. در مرحله دوم، ۵ لیتر آب مقطر + ۵۰۰ میلی‌لیتر شوینده مخصوص رادیاتور (مثل لیکومولی Radiator Cleaner یا بهران شوینده) را داخل سیستم ریخته و موتور را ۱۵ دقیقه درجا کار می‌کنیم تا شوینده رسوبات قدیمی را حل کند. بعد دوباره تخلیه کامل انجام می‌دهیم تا مایع شفاف خارج شود.

مرحله دوم: هواگیری صحیح سیستم (مهم‌ترین مرحله)

بعد از ریختن مایع جدید (۵۰٪ ضد یخ سبز OAT + ۵۰٪ آب مقطر)، باید هواگیری دقیق انجام شود. در مدل دنده‌ای یک پیچ هواگیری برنجی روی ترموستات و یک پیچ دیگر روی لوله بخاری وجود دارد. در مدل اتوماتیک علاوه بر این دو پیچ، یک پیچ هواگیری هم روی بدنه رادیاتور سمت چپ وجود دارد. باید موتور را روشن کرد، بخاری را روی حداکثر گرما و فن متوسط گذاشت، و به آرامی پیچ‌ها را یکی‌یکی باز کرد تا هوا خارج شود و مایع بیاید. این کار گاهی ۲۰-۳۰ دقیقه طول می‌کشد. اگر هواگیری ناقص باشد، واترپمپ فقط هوا می‌چرخاند و موتور درجا جوش می‌آورد.

کنترل نهایی و چک کردن بعد از ۵۰۰ کیلومتر

بعد از هواگیری، سطح مایع در منبع انبساط باید بین MIN و MAX باشد. پس از ۳۰۰-۵۰۰ کیلومتر رانندگی، دوباره سطح را چک کنید؛ اگر پایین آمده یعنی هنوز هوا داشته و باید دوباره هواگیری کنید. رنگ مایع باید کاملاً سبز شفاف باشد. اگر کدر شده یا قهوه‌ای شده، یعنی هنوز رسوبات قدیمی باقی مانده و باید دوباره شستشو انجام دهید.

با رعایت دقیق این مراحل، ضد یخ سبز OAT تا ۴ سال یا ۸۰ هزار کیلومتر کاملاً شفاف می‌ماند و موتور ۳۱۵ شما مثل روز اول خنک کار می‌کند.

پرسش‌های متداول درباره ضد یخ ام وی ام ۳۱۵

آیا می‌توانم از ضد یخ قرمز یا صورتی (G12 یا G13) در ۳۱۵ استفاده کنم؟

خیر، به هیچ عنوان. ضد یخ‌های قرمز و صورتی بر پایه تکنولوژی متفاوتی هستند و فاقد بازدارنده‌های مورد نیاز موتور چری می‌باشند. استفاده از آنها باعث خوردگی سریع آلومینیوم و رسوب در کانال‌های آب سرسیلندر می‌شود.

ضد یخ آبی معمولی (مثل بهران محافظ یا اسپندی) برای ۳۱۵ ضرر دارد؟

بله، بسیار مضر است. این نوع ضد یخ‌ها سیلیکاتی هستند و در موتورهای تمام آلومینیومی چری رسوب سیلیکاتی ایجاد می‌کنند که منجر به گرفتگی کانال‌های آب و داغ کردن موتور می‌شود.

آیا ضد یخ سبز بهران پولار واقعاً برای ۳۱۵ مناسب است؟

بله، بهران پولار سبز OAT جدید (نه نسخه قدیمی آبی‌رنگ) کاملاً مطابق با استاندارد GLX 35 AM چری تولید شده و بهترین و در دسترس‌ترین گزینه در ایران است.

نسبت اختلاط ضد یخ با آب چقدر باید باشد؟

بهترین نسبت ۵۰٪ ضد یخ خالص + ۵۰٪ آب مقطر است. این نسبت نقطه انجماد را به حدود −۳۵ تا −۳۸ درجه می‌رساند و بیشترین حفاظت را ارائه می‌دهد.

آیا می‌توانم فقط ضد یخ خالص بریزم بدون آب؟

خیر. ضد یخ خالص نقطه انجماد بالاتری دارد و خاصیت انتقال حرارت آن بسیار کمتر از مخلوط ۵۰/۵۰ است. ریختن ضد یخ خالص باعث داغ شدن موتور می‌شود.

هر چند وقت یکبار باید ضد یخ ۳۱۵ را عوض کنم؟

هر ۴ سال یا ۸۰,۰۰۰ کیلومتر (هرکدام که زودتر برسد). ضد یخ OAT سبز تا این مدت کاملاً کارایی خود را حفظ می‌کند.

حجم دقیق سیستم خنک‌کاری ۳۱۵ دنده‌ای و اتوماتیک چقدر است؟

مدل دنده‌ای حدود ۵.۲ تا ۵.۴ لیتر و مدل اتوماتیک (۳۱۵ پلاس) حدود ۶.۸ تا ۷ لیتر مایع آماده به مصرف نیاز دارد.

اگر ضد یخ قهوه‌ای یا کدر شد یعنی چه؟

یعنی رسوبات قدیمی یا خوردگی در سیستم وجود دارد. باید فوراً سیستم را کامل شستشو داده و ضد یخ جدید بریزید.

آیا مایع خنک‌کننده آماده (Coolant آماده مصرف) بهتر است یا خودمان مخلوط کنیم؟

هر دو یکسان هستند به شرطی که مایع آماده از برند معتبر و دقیقاً ۵۰/۵۰ باشد. معمولاً خودمان مخلوط کردن با آب مقطر مرغوب مطمئن‌تر است.

چرا بعد از تعویض ضد یخ، موتور هنوز جوش می‌آورد؟

۹۰٪ مواقع به دلیل هواگیری ناقص است. حتماً باید پیچ‌های هواگیری ترموستات و لوله بخاری را باز کنید و بخاری را روی حداکثر گرما بگذارید تا هوا کامل خارج شود.